تقلب تاریخی در پاکستان؛ سوءاستفاده از هویت مهاجران افغانستانی و شائبه یک پروژه سازمان‌یافته

تقلب تاریخی در پاکستان؛ سوءاستفاده از هویت مهاجران افغانستانی و شائبه یک پروژه سازمان‌یافته

برمبنایی گزارش اکسیوس، افشای یک سوءاستفاده گسترده حقوقی و مالی در دادگاه‌های پاکستان، از یک پرونده جنجالی و بی‌سابقه پرده برداشته است. 
بر اساس جزییات مطرح‌شده، طی چند دهه گذشته میلیون‌ها شهروند پاکستانی توانسته‌اند با دست‌کاری سیستم‌های هویتی، پرداخت رشوه و وارد کردن نام خود در پیشینه خانوادگی پناه‌جویان افغانستانی، مدارک رسمی و کارت‌های هویتی مربوط به مهاجران افغانستان را دریافت کنند. این اقدام به آن‌ها اجازه داده تا برای سال‌های متمادی، از کمک‌های نقدی، بسته‌های ارزاق و برنامه‌های حمایتی بین‌المللی که مستقیماً برای پناه‌جویان نیازمند افغانستانی اختصاص یافته بود، به شکل غیرقانونی بهره‌مند شوند.
ثنا گلزار، وکیل دادگستری در پاکستان، در گفتگو با رسانه‌ها ابعاد تازه‌ی از این تقلب ساختاری را رو کرده است. 
به گفته او، هزاران شهروند پاکستان با سوءاستفاده از خلاهای قانونی و تبانی، مدارکی چون "کارت اثبات ثبت‌نام" (PoR) و "کارت شهروندی افغان" (ACC) دریافت کرده‌اند. این مدارک که با هم‌کاری کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان (UNHCR) و دولت پاکستان برای شناسایی و اقامت موقت مهاجران افغانستانی طراحی شده بود، به ابزاری برای سودجویی برخی اتباع پاکستان تبدیل شد. 
گلزار اشاره کرده است که دامنه این موضوع به قدری گسترده بوده که بخش قابل توجهی از پشتون‌های پاکستان موفق به دریافت این کارت‌ها شده و از کمک‌های ماهانه و بسته‌های غذایی سازمان ملل استفاده کرده‌اند.
این سوءاستفاده مالی و هویتی در حالی رخ داده که روند مهاجرت شهروندان افغانستان به پاکستان از اواخر دهه ۱۹۷۰ و هم‌زمان با تهاجم شوروی سابق آغاز شد و در دوره‌های بعدی، از جمله جنگ‌های داخلی، تسلط اول طالبان و تحولات سال‌های ۲۰۰۱ و ۲۰۲۱ ادامه یافت. حقوق‌دانان و فعالان اکنون خواهان تحقیقات جدی درباره نقش نهادهای رسمی پاکستان، از جمله اداره ثبت احوال (NADRA)، اداره پاسپورت، پلیس و اداره تحقیقات فدرال (FIA) شده‌اند تا مشخص شود این سطح از جعل و تقلب چگونه در بدنه اداری این کشور شکل گرفته است.

اما ابعاد این ماجرا تنها به سوءاستفاده‌های مالی محدود نمی‌شود. به باور برخی از آگاهان و تحلیل‌گران سیاسی، روند اخراج‌های اجباری مهاجران افغانستانی از پاکستان و انتقال و اسکان مجدد شمار قابل توجهی از آنان در مناطق شمالی و مرکزی افغانستان، بخشی از یک توطئه سازمان‌یافته و از پیش طراحی‌شده جهت تغییر ترکیب جمیعتی (دیموگرافیک) در مناطق غیرپشتون‌نشین است. تحلیل‌گران معتقدند فرآیند اسنادسازی در پاکستان برای اتباع پشتون‌تبار این کشور، در تبانی با گروه طالبان و با هدف گسترش نفوذ و افزایش نفوس صورت گرفته است.
از این طریق، پشتون‌های پاکستان با در دست داشتن تذکره و اسناد هویتی افغانستانی، نه‌تنها رسماً از امتیازات و کمک‌های پناه‌جویی در داخل پاکستان بهره‌مند شده‌اند؛ بلکه از این پرونده‌های مهاجرتی برای دریافت پناهندگی و اسکان مجدد در کشورهای غربی نیز استفاده می‌کنند. 
بر اساس معلومات و شواهد میدانی، تاکنون هزاران تن از اتباع پاکستان با همین مدارک هویتی افغانستانی، علاوه بر دریافت امتیازات مادی در داخل پاکستان، موفق شده‌اند به عنوان پناه‌جوی افغانستانی در کشورهای مختلف جهان مسکن‌گزین شوند.